Ücretin İfa Edilmesi Ne Demektir?

Ücretin ifası, ücretin işveren tarafından işçiye takdimi ve bunun nasıl ve ne şekilde yapılacağını anlatır. İfa ile ilgili olarak;

- Ücretin ödeme zamanı.

 Ücret en geç ayda bir ödenir. İş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile ödeme süresi bir haftaya kadar indirilebilir. Kanunda belirtilen bu sürelerin dışında ödeme zamanı taraflarca belirlenemez. İş Kanununda açık hüküm bulunmamakla birlikte, 95 sayılı Uluslararası Çalışma Sözleşmesine göre, ücretlerin iş günlerinde ödenmesi zorunludur. Ödeme gününün tatile gelmesi halinde onu izleyen iş günü ödeme (BK.m.77). Ancak, emekli olan, işten çıkan veya çıkarılan işçinin ücret veya diğer alacaklarının tutarı kendisine derhal ödenir

- Ücretin ödenme yeri

  Ücretin ödenme yeri sözleşmede kararlaştırılan yerdir. Bu kimi zaman işçinin banka hesabına yatırılması ile de olabilir.

- Ücret borcunun ödeneceği kişi

  Ücret işçinin bizzat kendisine ya da tayin ettiği yasal vekile ödenir.

- Ücretin bir bölümünün avans verilmesi.

  Ay içinde işlemiş olan ücretin bir bölümü işveren uygulamasına göre muayyen bir zamanda ya da işçinin talebi halinde avans olarak ödenir. Emeği ile geçinen ve çalıştıktan sonra kendisine ücret ödenmesi esas olan işçiler, içinde bulunacakları zorunluluklar sebebiyle, hak ettikleri ücretin bir kısmını “avans” olarak işverenden isteyebilirler. Nitekim İş Kanununda açık bir hüküm bulunmamakla birlikte; avans konusunda Borçlar Kanunundaki düzenleme çerçevesinde bakmak (BK.m.327) ve işçinin gerçek ihtiyacı halinde ve işvereni zorda bırakmamak koşulu ile işçiye avans ödemesi yapmak gerekecektir.

- Ücret hesap pusulası düzenlenmesi.

 İşveren işyerinde veya bankaya yaptığı ödemelerde işçiye ücret hesabını gösterir imzalı veya işyerinin özel işaretini taşıyan bir pusula vermek zorundadır. Bu pusulada ödemenin günü ve ilişkin olduğu dönem ile fazla çalışma, hafta tatili, bayram ve genel tatil ücretleri gibi asıl ücrete yapılan her çeşit eklemeler tutarının ve vergi, sigorta primi, avans mahsubu, nafaka ve icra gibi her çeşit kesintilerin ayrı ayrı gösterilmesi gerekir. Bu işlemler damga vergisi ve her çeşit resim ve harçtan muaftır.

- Ücretin Ödenme Şekli 

 İşçinin ücreti Türk parası ile ödenir Böylece, ücretin mal şeklinde ödenme olanağı bulunmamaktadır. Ancak, Türkiye’nin de taraf olduğu ve onayladığı 95 sayılı Uluslararası sözleşmeye göre, ücretin para dışında, parayı temsil eden diğer bir belge ile (senet, çek vb) ödenmesinde sınırlı koşullar altında olanak bulunmaktadır. Ne var ki; bu uygulama için işçinin muvafakati esastır. Toplu iş sözleşmelerine de önceden hüküm konabilir.

 İş karşılığı hizmet akdiyle kararlaştırılan ve İş Kanununda tanımlanan ücretin; parasal olarak ödenmesi zorunluluğu bulunmakta beraber; işveren tarafından hizmet sözleşmesi veya toplu iş sözleşmeleriyle sağlanan diğer bir kısım menfaatlerin parasal veya aynı olmasında hiçbir sakınca yoktur. Nitekim İş Kanununun 14/II maddesinde “26.maddenin 1.fıkrasında yazılı ücrete ilaveten işçiye sağlanmış para ve parayla ölçülmesi mümkün akdi veya kanundan doğan menfaatlerden” söz edilmekte; temel ücretin dışında ayni ödemenin de yapılabileceğini göstermektedir.Bunlar; yemek, yakacak, giyecek, konut vb. yardımlar şeklinde olabilir.

 





BENZER İÇERİKLER